Overlijden in het buitenland

De zeven stappen

1. Stap 1 · Direct, dag 1

   Lokale arts, politie en burgerlijke stand van het land

   Overlijden laten vaststellen en lokaal registreren

   Elk land registreert een overlijden zelf. Zonder de lokale overlijdensakte kan niets worden geregeld: geen repatriëring, geen uitvaart en geen melding in Nederland.

   • Laat een arts het overlijden vaststellen; bij een ongeval of onverwacht overlijden komt de politie erbij.
   • Vraag meteen meerdere originele uittreksels van de lokale overlijdensakte aan.
   • Vraag of de akte meertalig of als internationaal uittreksel kan worden afgegeven.
   • Bewaar alle medische verklaringen en politierapporten; verzekeraars vragen die op.

2. Stap 2 · Direct, dag 1

   Reis-, uitvaart- of zorgverzekeraar

   Bel de alarmcentrale van de verzekering

   De alarmcentrale regelt in de praktijk het hele traject: lokale uitvaartondernemer, kist, papieren, transport en begeleiding. Doe niets zelf zonder overleg, anders vergoedt de verzekeraar de kosten mogelijk niet.

   • Check of de uitvaartverzekering repatriëring dekt — veel polissen doen dat wereldwijd.
   • Ook een reisverzekering met dekking 'repatriëring stoffelijk overschot' kan uitkeren.
   • Vraag altijd om schriftelijke bevestiging van wat wel en niet wordt vergoed.
   • Geen dekking? Vraag vooraf een kostenopgave; repatriëring kost vaak € 4.000 tot € 12.000.

3. Stap 3 · Dag 1 tot 2

   Ministerie van Buitenlandse Zaken, 24/7 contactcenter

   Schakel de Nederlandse ambassade of het consulaat in

   De ambassade verzorgt geen uitvaart en betaalt niets, maar helpt met contacten, uitleg over lokale regels en legalisatie van documenten. Bij een overlijden zonder verzekering of nabestaanden ter plaatse is dit uw eerste hulplijn.

   • Het 24/7-nummer van Buitenlandse Zaken is bereikbaar voor nabestaanden en reisgenoten.
   • De ambassade kan bemiddelen bij lokale autoriteiten en bij het vinden van een tolk.
   • Vraag daar welke legalisatie of apostille uw documenten nodig hebben.

4. Stap 4 · Dag 2 tot 5

   Uitvaartondernemer in Nederland en ter plaatse

   Kies: repatriëring, crematie ter plaatse of uitvaart in het land

   Er zijn drie routes. Repatriëring van het lichaam is het duurst en duurt het langst. Crematie ter plaatse met repatriëring van de urn is aanzienlijk goedkoper en sneller. Een uitvaart in het land van overlijden is soms passend als daar familie woont.

   • Repatriëring van een lichaam vraagt een zinken binnenkist en een laissez-passer.
   • Een urn mag in veel gevallen als handbagage mee, mits met documenten en een verklaring van de crematoriumhouder.
   • Sommige landen verbieden crematie of stellen wachttijden; check dit vóór u kiest.
   • Was er een wens of testamentaire bepaling over begraven of cremeren? Die weegt zwaar.

5. Stap 5 · Dag 3 tot 10

   Lokale autoriteiten, ambassade, luchtvaartmaatschappij

   Laat de vervoerspapieren en legalisaties regelen

   Voor internationaal vervoer van een overledene is een set documenten verplicht. De uitvaartondernemer of alarmcentrale regelt dit, maar u ondertekent en betaalt.

   • Laissez-passer (lijkenpas) van de lokale autoriteit.
   • Verklaring van niet-besmettelijkheid en een embalmeringsverklaring.
   • Verklaring van de luchtvaartmaatschappij over de vlucht en de kist.
   • Legalisatie of apostille van de overlijdensakte voor gebruik in Nederland.

6. Stap 6 · Binnen enkele weken

   Gemeente van laatste woonplaats of gemeente Den Haag

   Overlijden laten inschrijven in Nederland

   Een overlijden in het buitenland komt niet automatisch in de Nederlandse basisregistratie personen. U levert de gelegaliseerde buitenlandse akte in, waarna de gegevens worden verwerkt en instanties automatisch worden bijgewerkt.

   • Woonde de overledene in Nederland: aangifte bij de gemeente van inschrijving.
   • Woonde de overledene in het buitenland: inschrijving loopt via de gemeente Den Haag.
   • Soms is een beëdigde vertaling van de akte nodig.
   • Pas na inschrijving lopen SVB, Belastingdienst, pensioenfondsen en zorgverzekeraar automatisch mee.

7. Stap 7 · Vanaf week 2

   Notaris, banken, buitenlandse instanties

   Wikkel de nalatenschap af — let op buitenlands recht

   Bezit in het buitenland (een tweede woning, buitenlandse rekening) valt vaak onder het recht van dat land. De Europese Erfrechtverordening bepaalt dat in de EU meestal het recht van het land van gewone verblijfplaats geldt.

   • Vraag de notaris om een Europese erfrechtverklaring als er EU-bezit is.
   • Buitenlandse belastingdiensten kunnen zelf erfbelasting heffen; dubbele belasting is soms te verrekenen.
   • De Nederlandse aangifte erfbelasting blijft gelden: bij overlijden op of na 1 januari 2026: 20 maanden; bij overlijden vóór die datum gold 8 maanden. Controleer uw persoonlijke situatie en de actuele termijn bij de Belastingdienst.
   • Meld het overlijden ook bij buitenlandse banken, verhuurders en nutsbedrijven.

Veelgestelde vragen

Wat kost repatriëring van een overledene?

Binnen Europa doorgaans € 4.000 tot € 7.000, buiten Europa € 7.000 tot € 12.000 of meer. Crematie ter plaatse met repatriëring van de urn is meestal enkele duizenden euro's goedkoper. Veel uitvaart- en reisverzekeringen dekken repatriëring wereldwijd.

Wie regelt de repatriëring?

De alarmcentrale van de verzekeraar, samen met een uitvaartondernemer in Nederland en ter plaatse. Bel altijd eerst de alarmcentrale: kosten die u zelf zonder overleg maakt worden vaak niet vergoed.

Hoe lang duurt het voordat de overledene in Nederland is?

Meestal vijf tot tien dagen binnen Europa en één tot drie weken buiten Europa. De doorlooptijd wordt bepaald door de lokale akte, de legalisatie en de laissez-passer, niet door de vlucht.

Moet een overlijden in het buitenland in Nederland worden gemeld?

Ja. Een buitenlands overlijden komt niet automatisch in de basisregistratie personen. U levert de gelegaliseerde buitenlandse overlijdensakte in bij de gemeente van de laatste woonplaats, of bij de gemeente Den Haag als de overledene in het buitenland woonde.

Welk erfrecht geldt bij bezit in het buitenland?

Binnen de EU geldt op grond van de Europese Erfrechtverordening in principe het recht van het land waar de overledene zijn gewone verblijfplaats had, tenzij in een testament een rechtskeuze is gemaakt. Voor bezit buiten de EU geldt vaak het recht van dat land.

Kan een urn mee in het vliegtuig?

Vaak wel, als handbagage, met de crematieverklaring en een verzegelde urn. Beleid verschilt per luchtvaartmaatschappij en per land; vraag het vooraf schriftelijk na.